Flat rack là loại container dành cho hàng quá rộng, quá cao hoặc quá nặng so với container thường: máy móc, thiết bị, kết cấu thép, ống lớn. Bài này tóm tắt cấu tạo, thông số thực tế của hãng tàu và những điểm cần tính trước khi đặt chỗ.
Sổ tay logistics hàng dự án 2026 + file Excel mẫuPDF miễn phí, tải ở cuối bài
Flat rack là gì?
Flat rack (container sàn phẳng) là container chỉ có sàn và hai vách đầu, không có vách hai bên và không có nóc. Vỏ làm bằng thép, phổ biến ở hai cỡ 20' và 40'; có loại vách đầu gập được (collapsible) và loại vách cố định.
Vì không có vách bên và nóc, hàng được cẩu từ trên xuống hoặc đưa vào từ hai bên, rồi chằng buộc trực tiếp xuống sàn. Kiện hàng được phép nhô ra hai bên hoặc phía trên; khi đó lô hàng là hàng quá khổ (OOG, out of gauge).
Kích thước và tải trọng flat rack
Thông số dưới đây là số ví dụ do hãng tàu Hapag-Lloyd công bố cho đội container của hãng. Container thực tế khác nhau theo nhà sản xuất, tuổi và chủ sở hữu, nên cần xác nhận với hãng tàu cho đúng chiếc sẽ được cấp.
| Thông số | 20' flat rack | 40' flat rack cao |
|---|---|---|
| Dài lòng (giữa hai vách đầu) | 5,638 m | 11,652 m |
| Rộng lòng | 2,194 m | 2,245 m |
| Cao vách đầu | 2,233 m | 2,265 m |
| Chiều cao sàn | 0,37 m | 0,648 m |
| Tải tối đa | 42,1 tấn | 49,1 tấn |
So với container thường (20GP tải tối đa 28,13 tấn, 40GP 28,75 tấn theo cùng nguồn), flat rack chịu tải lớn hơn rõ rệt. Đó là lý do flat rack hay được chọn cho kiện nặng dù kích thước vẫn lọt container thường. Tải tối đa là tải phân bố đều; kiện nặng tập trung trên diện tích nhỏ cần tính tải sàn và kê lót.
Khi nào nên dùng flat rack?
- Kiện rộng hơn cửa container thường (khoảng 2,34 m) hoặc rộng hơn miệng nóc open top (khoảng 2,23 m).
- Kiện vừa rộng vừa cao, hoặc có hình dạng không đưa vào qua cửa được.
- Kiện nặng hơn tải tối đa của container thường và open top (khoảng 28,75 tấn đến 30,05 tấn) nhưng vẫn trong tải flat rack.
- Cần cẩu hàng từ trên xuống hoặc xếp từ hai bên.
Khi nào flat rack không phù hợp?
- Kiện dài hơn lòng flat rack 40' (khoảng 11,652 m) hoặc nặng hơn tải tối đa: thường phải đi hàng rời (breakbulk), xếp thẳng xuống hầm hoặc boong tàu.
- Hàng cần che chắn mưa nắng mà kích thước vẫn lọt open top: open top có bạt phủ, thường hợp lý hơn.
- Hàng nhẹ, vừa container thường: dùng container thường để có cước và lịch tàu tốt nhất.
Hàng quá khổ trên flat rack tốn thêm chi phí thế nào?
Khi hàng nhô ra hai bên hoặc phía trên, các vị trí xếp container bên cạnh và phía trên không dùng được. Hãng tàu thu thêm để bù phần chỗ bị mất này (thường gọi là lost slots), và phải duyệt booking trước. Vì vậy cần gửi kích thước, khối lượng, trọng tâm và sơ đồ chằng buộc sớm để hãng tàu xếp chỗ.
Lưu ý chặng đường bộ tại Việt Nam
Khi flat rack chở hàng quá khổ được kéo trên đường bộ, chiều cao và chiều rộng tính cho cả xe sau khi xếp hàng. Xe chở container vượt 4,35 m chiều cao, hoặc xe vượt 2,5 m chiều rộng, là xe quá khổ và phải có giấy phép lưu hành theo Thông tư 12/2025/TT‑BXD (sửa đổi bởi Thông tư 19/2026/TT‑BXD).
Checklist trước khi đặt flat rack
- Kích thước ngoài cùng của kiện (kể cả kiện gỗ, phụ kiện nhô ra) và khối lượng
- Vị trí trọng tâm, điểm nâng, điểm chằng buộc
- Phần nhô ra mỗi bên và phía trên (nếu có) để hãng tàu tính chỗ
- Tuyến đường bộ từ nhà máy đến cảng và từ cảng đến công trường
